مطالعات دینی نبوت و امامت

مطالعات دینی نبوت و امامت

بازشناسی نقش‌آفرینی رسولان ظاهری در شکوفایی رسولان باطنی

نوع مقاله : پژوهشی

نویسنده
نعمت الله یوسفیان
استادیار گروه فقه و حقوق، پژوهشکده الهیات و معارف اسلامی، پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق (ع)، قم، ایران
10.22034/gr.2024.155133
چکیده
رسولان ظاهری پیامبران مرسلی هستند که برای شکوفایی و درخشش عقول انسان که به مثابۀ رسول باطنی تلقی می شوند، نقش آفرینی می کنند؛ ازاینرو،پژوهش در این موضوع حائز اهمیت است. ولی ممکن است این شبهه ایجاد شود که باوجود رسولان باطنی لزومی بر وجود رسولان ظاهری نیست و این می تواند جامعۀ اسلامی را دچار چالش اعتقادی کند؛ درنتیجه، این پرسش مطرح می شود که رسولان ظاهری چگونه می توانند در شکوفایی رسولان باطنی نقش داشته باشند؟ فرض بر این است که رسولان باطنی به تنهایی برای هدایت و سعادت انسان‌ها کفایت نمی‌کنند و نیاز به انبیا و رسولان بیرونی است تا غبار از عقل انسان بزدایند و فطرت او را بیدار کنند. این مقاله با ابزار کتابخانه ای و روش توصیفی تحلیلی به «چگونگی نقش‌آفرینی رسولان ظاهری در شکوفایی رسولان باطنی» پرداخته است. یافته های پژوهش نشان می دهد که شکوفایی رسولان باطنی فرایندی دارد که انبیای الهی و ائمه: در آن نقش دارند و زمینه را برای رشد و شکوفایی عقول مهیّا ساخته و با موانع شکوفایی آن مقابله می‌کنند.
کلیدواژه‌ها
رسولان ظاهری
رسولان باطنی
پیامبر
عقل
شکوفایی عقل

عنوان مقاله English

Recognizing the Role of External Messengers in the Flourishing of Inner Messenger

نویسنده English

Nematollah Yousofian
Assistant Professor, Jurisprudence and Law Department, Theology and Islamic Studies Research Institute, Imam Sadiq (AS) Islamic Sciences Research Institute, Qom, Iran
چکیده English

Prophets (external messengers) play a role for the flourishing of human reasons, who are considered as inner messengers; therefore, research in this matter is important. But there may be a doubt that despite the internal messengers, there is no necessity for the existence of external messengers; this can cause the Islamic community to have a religious challenge. As a result, the question arises, how can external messengers play a role in the flourishing of inner messengers? It is assumed that inner messengers alone are not enough for the guidance and happiness of people, and there is a need for prophets and messengers to remove the dust from the human reason Intellect and awaken his Fitrah. This article, relying on library sources and descriptive analytical method, deals with how prophets play a role in the flourishing of inner messengers. The findings of the research show that the flourishing of inner messengers has a process in which prophets and imams play a role and prepare the ground for the growth and flourishing of reasons and confront the obstacles to its flourishing.

کلیدواژه‌ها English

Prophets
Inner Messengers
Prophet
Reason
Flourishing of Reason
قرآن کریم.
آقا جمال خوانسارى، محمدبن حسین (1366).‏ شرح آقا جمال خوانسارى بر غررالحکم. تهران، دانشگاه تهران.‏
ابن‎ابی‎زینب، محمدبن ابراهیم (1397‏). الغیبة (للنعمانی). تهران، نشر صدوق‏.
ابن‎بابویه، محمدبن على (1395). کمال الدین و تمام النعمة. تهران، اسلامیه.
ابن‎بابویه، محمدبن على (1362). الخصال. قم، جامعۀ مدرسین‏.
ابن‎بابویه، محمدبن على (1403). معانی الاخبار. قم، دفتر انتشارات اسلامى.
ابن‎شعبه حرانى، حسن‎بن على‏ (1404). تحف العقول. قم، جامعة مدرسین.
ابن‎شهرآشوب مازندرانى، محمدبن على (1379).‏ مناقب آل أبی‎طالب‰. قم، علامه.
اربلى، على‎بن عیسى (1381).‏ کشف الغمة فی معرفة الأئمة. تبریز، بنى‎هاشمى‏.
استرآبادى، محمدامین، و موسوى‎ عاملى، سیدنورالدین (1426). الفوائد المدنیة و بذیلة الشواهد المکیة‎. قم، دفتر انتشارات اسلامى.
امینی، علامه عبدالحسین (1416). الغدیر فى الکتاب و السنة و الادب. قم، مرکز الغدیر.
انوری، حسن (1381). فرهنگ بزرگ سخن. تهران، سخن.
بحرانى، سیدهاشم‎بن سلیمان‏ (1374). البرهان فی تفسیر القرآن. قم، مؤسسۀ بعثه‏.
جوادی آملی، عبدالله (1389). انتظار بشر از دین. قم، اسراء.
جوادی آملی، عبدالله (1384). بنیان مرصوص امام خمینی قدس سره در بیان و بنان حضرت آیت الله جوادی آملی. قم، اسراء.
جوادی آملی، عبدالله (1386). تسنیم (تفسیر قرآن کریم). قم، اسراء.  
جوادی آملی، عبدالله (1389). جامعه در قرآن (تفسیر موضوعی قرآن کریم). قم، اسراء.
جوادی آملی، عبدالله (1387). دین‎شناسی. قم، اسراء.
جوادی آملی، عبدالله (1386). شریعت در آینۀ معرفت. قم، اسراء.
جوادی آملی، عبدالله (1388). شکوفایی عقل در پرتو نهضت حسینی. قم، اسراء.
حر عاملى، شیخ محمدبن حسن‏ (1409). وسائل الشیعه. قم، مؤسسة آل‎البیت.
حسینى تهرانى، سیدمحمدحسین (1423). معادشناسى. مشهد، نور ملکوت قرآن.
خزاز رازى، على‎بن محمد (1401). کفایة الأثر فی النص على الأئمة الإثنی‎عشر. قم، بیدار.
موسوی خمینى، سیدروح‏الله (1380). شرح چهل حدیث. قم، مؤسسۀ تنظیم و نشر آثار امام خمینى.
موسوی خمینى، سیدروح‏ (1389). صحیفۀ امام. تهران، مؤسسۀ تنظیم و نشر آثار امام خمینى.
بیانات آیت‌الله خامنه‎ای K: https://farsi.khamenei.ir.
سلیمان، کامل (1427).‏ یوم الخلاص فی ظل القائم المهدی†. قم، دارالمجتبى.
شریف رضی، محمدبن حسین (1379). نهج‎البلاغه. (محمد دشتی، مترجم). قم، دفتر نشر الهادی.
شهرستانى‏، محمدبن عبدالکریم (1364). الملل و النحل. قم، نشر الشریف الرضی. ‏
صفار، محمدبن حسن‏ (1404). بصائر الدرجات فی فضائل آل‎محمد‰.‏ قم، مکتبة آیۀالله المرعشی النجفی‏.
طریحی، فخرالدین‎بن محمد (1375). مجمع البحرین. تهران، مرتضوی.
فتّال نیشابورى، محمدبن احمد (1375). روضة الواعظین و بصیرة المتعظین.قم، انتشارات رضى‏.
قرشى بنایى، على‎اکبر (1412). قاموس قرآن. تهران، دارالکتب الاسلامیة.
قطب‎الدین راوندى، سعیدبن هبةالله‏ (1409). الخرائج و الجرائح. قم، مؤسسۀ امام مهدى عجل‎الله‎تعالى‎فرجه‎الشریف‏.
کلینی، محمدبن یعقوب (1407). کافی. تهران، اسلامیه.
مجلسى، محمدباقربن محمدتقى‏ (1403). بحارالانوار. بیروت، دار إحیاء التراث العربی‏.
مصباح، محمدتقی (1377). آموزش عقاید. تهران، شرکت چاپ و نشر بین‎الملل.
مصطفوى، حسن‏ (1368). التحقیق فی کلمات القرآن الکریم. تهران، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی‏.
مطهری، مرتضی (1384). مجموعه آثار. تهران، صدرا.
نورى، حسین‎بن محمدتقى‏ (1400). کشف الأستار عن وجه الغائب† عن الأبصار. تهران، مکتبة نینوى الحدیثة.

  • تاریخ دریافت 22 اردیبهشت 1403
  • تاریخ بازنگری 21 تیر 1403
  • تاریخ پذیرش 01 مرداد 1403